De meeste artist impressions die wij maken, worden gemaakt wanneer het ontwerp al grotendeels of volledig is uitgewerkt en worden vervolgens gebruikt voor verkoop en marketing. Maar visualisaties kunnen ook veel eerder in het ontwikkelproces een belangrijke rol spelen, bijvoorbeeld bij overleg met de gemeente, welstand, participatiebijeenkomsten, informatie aan omwonenden, vergunningsaanvragen, prijsvragen en tenders.
Waarom visualisaties al vóór de verkoop nuttig zijn
Een vastgoedproject wordt meestal ontwikkeld door professionals die dagelijks met tekeningen, plattegronden, doorsneden en 3D-modellen werken. Voor hen is het relatief eenvoudig om zich vanuit die informatie een voorstelling van het toekomstige gebouw te maken.
Voor mensen die niet dagelijks met bouwkundige tekeningen werken, is dat veel lastiger.
Vooral bij communicatie met omwonenden of andere niet-professionals is een realistisch beeld daarom vaak noodzakelijk om duidelijk te maken wat er daadwerkelijk wordt voorgesteld.
Een artist impression laat niet alleen het gebouw zien. Ook de schaal, afstand tot andere bebouwing, inrichting van de openbare ruimte, groen, uitzicht en bijvoorbeeld de verkeerssituatie kunnen veel begrijpelijker worden gemaakt.
Daarmee kan een visualisatie ook verkeerde aannames voorkomen die gemakkelijk ontstaan wanneer iemand alleen een plattegrond of gevelaanzicht ziet.
Artist impressions voor participatie en omwonenden
Bij een participatiebijeenkomst gaat het niet alleen om de vraag hoe mooi een gebouw wordt.
Omwonenden willen vooral begrijpen wat het plan voor hun eigen omgeving betekent. Hoe groot wordt het gebouw? Waar komt het precies te staan? Hoe ver staat het van bestaande woningen? Wat gebeurt er met het groen? Waar komen parkeerplaatsen en wegen? Hoe ziet de openbare ruimte eruit?
Een realistische visualisatie kan veel van die vragen sneller beantwoorden dan een verzameling technische tekeningen.
Dat betekent overigens niet dat één beeld het hele plan objectief kan weergeven. De keuze van het standpunt bepaalt altijd welk deel van een project zichtbaar wordt.
Daarom moet vooraf goed worden nagedacht over wat een visualisatie moet uitleggen en welke onderdelen van het plan daarvoor relevant zijn.
Wat verandert er aan een beeld voor welstand of gemeente?
Het verschil tussen een artist impression voor verkoop en een beeld voor bijvoorbeeld welstand is vaak kleiner dan je misschien zou verwachten. Het type beeld kan vrijwel hetzelfde zijn.
Het grootste verschil ontstaat doordat het ontwerp in een vroeg stadium meestal nog minder ver is uitgewerkt. Details zijn soms simpelweg nog niet bekend. Het heeft dan weinig zin om die zelf in te vullen, en te veel detail kan zelfs afleiden van de hoofdprincipes van het ontwerp.
De nadruk ligt in zo'n fase bijvoorbeeld meer op de architectuur, massa, materialisering, verhouding tot de omgeving en de belangrijkste ontwerpuitgangspunten.
Ook een professioneel beeld mag aantrekkelijk zijn
Dat betekent niet dat zo'n visualisatie kaal of technisch moet worden.
Ook wanneer het beeld voor professionals wordt gemaakt, besteden we aandacht aan sfeer, licht, groen en aankleding. Dat maakt het ontwerp beter leesbaar, maar ook overtuigender.
Architecten, ontwikkelaars, gemeenteambtenaren en leden van een welstandscommissie zijn professionals, maar ook zij kijken uiteindelijk naar een beeld. Een aantrekkelijke en geloofwaardige presentatie kan helpen om een ontwerp sneller te begrijpen en te waarderen.
Een sfeervol beeld en een technisch correct beeld sluiten elkaar daarom niet uit.
Een visualisatie kan ook nieuwe vragen oproepen
Een artist impression is vaak een van de eerste momenten waarop een ontwerp werkelijk als toekomstig beeld wordt ervaren. Daardoor kunnen aspecten zichtbaar worden die op tekeningen minder snel opvallen.
Dat kan leiden tot vragen over bijvoorbeeld de massa van een gebouw, materiaalgebruik, groen of de aansluiting op de bestaande omgeving.
Het doel van de visualisatie is daarbij niet om het ontwerp opnieuw ter discussie te stellen. Juist bij welstand, gemeente en participatie is het doel om het bestaande plan zo duidelijk en overtuigend mogelijk over te brengen.
Een goed beeld kan daardoor helpen om sneller begrip en acceptatie voor het plan te krijgen.
Fotorealisme vraagt ook om voorzichtigheid
Hoe realistischer een visualisatie wordt, hoe sterker ook de indruk kan ontstaan dat alles wat op het beeld staat uiteindelijk precies zo wordt uitgevoerd. Dat vraagt om zorgvuldigheid.
In een vroeg stadium zijn bijvoorbeeld beplanting, openbare inrichting, materialen of andere onderdelen soms nog niet definitief.
Een beeld moet voldoende aantrekkelijk en compleet zijn om het plan begrijpelijk te maken, maar we willen tegelijkertijd geen verwachtingen creëren over onderdelen waarvan nog niet vaststaat dat ze zo worden uitgevoerd.
Vooral bij communicatie richting omwonenden is die balans belangrijk.
Welk standpunt laat je zien?
Bij iedere artist impression wordt bewust gekozen wat er in beeld komt. Dat geldt bij verkoop, maar zeker ook bij participatie en planbeoordeling.
Niet ieder onderdeel van een project hoeft in ieder beeld zichtbaar te zijn. Afhankelijk van het doel kan het bijvoorbeeld belangrijk zijn om juist de relatie met bestaande woningen te tonen, de overgang naar een groenstrook inzichtelijk te maken of te laten zien hoe het gebouw vanaf een bepaalde straat wordt ervaren.
Daarbij spelen vanzelfsprekend ook de belangen van de opdrachtgever een rol.
Een visualisatie is geen neutrale technische registratie van een project. Het is een communicatiemiddel waarmee bepaalde kwaliteiten van een ontwerp zo duidelijk mogelijk worden gepresenteerd.
Dat maakt een zorgvuldige keuze van standpunten des te belangrijker.
Visualisaties voor prijsvragen en tenders
Ook bij prijsvragen en tenders kunnen artist impressions een belangrijke rol spelen.
Wat voor soort beelden nodig zijn, verschilt sterk per procedure. Bij sommige tenders wordt vooral een visie of concept gevraagd. Bij andere moet al een vrijwel compleet plan worden ingediend, soms inclusief financiële onderbouwing, beheer en onderhoud.
Het belangrijkste doel van de visualisaties blijft hetzelfde: het idee van het ontwerpteam duidelijk overbrengen aan degene die het voorstel moet beoordelen.
Wanneer een ontwerp al ver is uitgewerkt, kunnen de beelden behoorlijk realistisch zijn. Maar bij een plan dat nog op schetsniveau staat, kan juist een meer conceptuele visualisatie beter passen.
Een tenderbeeld hoeft niet altijd fotorealistisch te zijn
Bij een vroege tender gaat het soms veel meer om sfeer, gevoel en het achterliggende concept dan om de exacte uitvoering van ieder bouwkundig detail.
De visualisatie mag daar ook bij aansluiten.
Een iets abstractere of conceptuelere beeldstijl kan duidelijk maken wat de bedoeling van het ontwerp is, zonder de indruk te wekken dat ieder detail al definitief vastligt.
Later in het proces kan hetzelfde ontwerp steeds realistischer en gedetailleerder worden uitgewerkt.
Visualisaties kunnen met een project meegroeien
Wanneer we vroeg bij een project worden betrokken, betekent dat niet dat iedere nieuwe fase helemaal opnieuw begint.
Meestal gebruiken we gedurende het ontwikkelproces hetzelfde basismateriaal. Het 3D-model, de omgeving en andere onderdelen worden steeds aangepast en verder uitgewerkt wanneer het ontwerp verandert.
Soms zijn dat kleine wijzigingen. In andere gevallen verandert een ontwerp gedurende het proces aanzienlijk en worden er meerdere opeenvolgende versies van dezelfde artist impressions gemaakt.
Bij sommige projecten loopt dat op tot tien of meer versies.
Van schetsontwerp tot verkoopbeeld
Daardoor kan hetzelfde visualisatiemodel gedurende verschillende fases van een project verschillende functies krijgen.
Een eerste versie kan bijvoorbeeld worden gebruikt voor vooroverleg met de gemeente. Een volgende versie wordt aangepast voor welstand of participatie.
Later worden materialen, groen en andere onderdelen verder uitgewerkt en kan hetzelfde basismodel uiteindelijk worden gebruikt voor de definitieve verkoopvisualisaties.
Dat heeft als voordeel dat kennis en eerder uitgevoerd 3D-werk gedurende het project behouden blijven. Hoe verder het ontwerp komt, hoe nauwkeuriger en gedetailleerder de visualisaties kunnen worden.
Eén 3D-model, verschillende communicatiemomenten
Artist impressions zijn daardoor niet alleen een eindproduct voor de verkoop van een definitief vastgoedproject.
Wanneer visualisatie vroeg genoeg wordt ingezet, kan hetzelfde 3D-basismodel gedurende een groot deel van het ontwikkelproces worden gebruikt.
Voor de gemeente helpt het om een ontwerp inzichtelijk te maken. Bij welstand kan het de architectonische kwaliteit en aansluiting op de omgeving verduidelijken. Bij participatie helpt het om een plan begrijpelijk te maken voor mensen die geen technische tekeningen kunnen lezen. Bij een tender kan het juist de visie en het concept overtuigend presenteren.
En wanneer het ontwerp uiteindelijk definitief is, kan hetzelfde materiaal verder worden uitgewerkt tot de beelden waarmee het project wordt gecommuniceerd of verkocht.
Visualisaties inzetten tijdens de planontwikkeling?
We kunnen al in een vroeg stadium meedenken over welke beelden nodig zijn en hoe het 3D-materiaal later opnieuw kan worden gebruikt. Neem gerust contact met ons op.